Thứ Ba, Tháng Tám 3, 2021
HomeBệnh thần kinhChẩn đoán và điều trị chóng mặt tư thế

Chẩn đoán và điều trị chóng mặt tư thế

I. ĐẠI CƯƠNG

Chóng mặt tư thế kích phát lành tính là nguyên nhân thường gặp nhất của rối loạn tiền đình ngoại biên, chiếm từ 17 đến 20% bệnh nhân chóng mặt, thường gặp ở lứa tuổi từ 50-70, mặc dù có thể gặp trong bất cứ nhóm tuổi nào, và gấp 2 lần ở nữ, 50% chóng mặt ở người già, 85% chóng mặt tư thế, tỷ lệ mắc bệnh gia tăng theo tuổi

Chóng mặt tư thế gồm có:

Chóng mặt tư thế trung ương

Chóng mặt tư thế kịch phát lành tính do: Ống bán khuyên sau

Ống bán khuyên ngang

Ống bán khuyên trước

II. ĐỊNH NGHĨA

Chóng mặt tư thế kích phát lành tính có đặc điểm gây cơn chóng mặt ngắn khi thay đổi tư thế đầu, nguyên nhân là do sự di chuyển cơ học của sỏi tai (otoconia) từ soan nang (utricle) vào Trong ống bán khuyên. Hầu hết bệnh nhân chóng mặt khi nằm xuống, xoay đầu qua phải hay trái trên gối hay khi cuối xuống, nhìn lên (“top shelf vertigo”). Có thể có rối loạn thăng bằng, quay cuồng trong đầu (lightheadedness) hay bập bềnh vài giờ đến cả ngày sau cơn BPPV

Đặc trưng của chóng mặt tư thế kích phát lành tính Triệu chứng khởi phát ngấm ngầm (1-40 giây) Thời gian kéo dài triệu chứng thường ít hơn 1 phút Nystagmus đánh lên hay xoay

Triệu chứng giảm đi khi lập lại kích thích

Chóng mặt mà không có phối hợp với điếc tai hay ù tai, bản chất vô hại (lành tính), kết hợp với cảm giác xoay tròn và chóng mặt trở nên nặng hơn khi thay đổi vị trí đầu. Khi triệu chứng chóng mặt tiếp tục tồn tại, bệnh nhân thường sẽ chấp nhận ngăn ngừa bằng cách tránh tư thế gây ra chóng mặt. Hậu quả có thể dẫn đến rối loạn  chức  năng  cơ  cột  sống,  giảm chức năng tiền đình hay cả hai

III. NGUYÊN NHÂN

Nguyên nhân thường gặp nhất ở người dưới 50 tuổi là sau chấn thương, Migrain

Ở người già hầu hết nguyên nhân thường do sự thoái hóa hệ thống tiền đình tai trong

Viêm tai do virut như: viêm tiền đình, bệnh Mènìere. Nguyên nhân khác sau phẫu thuật tai

Hơn một nữa trường hợp không tìm thấy nguyên nhân

III. CHẨN ĐOÁN

Dựa vào bệnh sử với cơn chóng mặt ngắn xảy ra khi thay đổi tư thế. Khám lâm sàng tất cả các dấu hiệu lâm sàng bình thường ngoại trừ nghiệm pháp Dix-Hallpike dương tính.

NGHIỆM PHÁP DIX-HALLPIKE :

  • Xoay đầu bệnh nhân sang bên từ 30 đến 45 độ (hình A)chong-mat-tu the
  • Bệnh nhân mở mắt nhìn thẳng vào mắt hay trán thầy thuốc, sau đó thầy thuốc giữ đầu cho bệnh nhân nằm ngửa nhanh xuống trong 2 giây, cổ duỗi nhẹ ra sau và thấp hơn mặt gường khám từ 20 đến 30 độ (Hình B)Chóng mặt tư thế hình B

Sau khoảng 2 đến 20 giây xuất hiện giật nhãn cầu xoay đánh lên hay giật ngang, có thể kéo dài từ 20 đến 40 giây. Giật nhãn cầu thay đổi hướng khi bệnh nhân ngồi thẳng lên. Nếu giật nhãn cầu không xảy ra cho bệnh nhân ngồi lên 30 giây sau lập lại xoay đầu sang đối bên. Dựa vào giật nhãn cầu phân loại tổn thương ống bán khuyên:

  • Ống bán khuyên sau: đánh lên hay xoay theo kim đồng hồ.
  • Ống bán khuyên trước : đánh xuống có hay không xoay theo kim đồng hồ
  • Ống bán khuyên ngang : ngang (Horizont)

Dạng thường gặp nhất của chóng mặt tư thế kịch phát lành tính:  là do sỏi ống bán khuyên sau (95%) ; ngang (3%) ; trước (2%)

IV.  ĐIỀU TRỊ

  1. Điều trị triệu chứng
  • Thuốc điều trị chóng mặt
Tên thuốc Liều dùng Tác dụng
Meclizine (Antivert, onne) 25-50mg/4-6/giờ (3-4 lần) Kháng histamine, Kháng cholinergic
Flunarizine (Sibelium) 5-10mg/24 giờ Chẹn kênh canxi
 

Amitriptyline (Elavil)

 

10–50mg/24giờ

Kháng histamine ,Kháng cholinergic
Lorazepam (Ativan) 0,5 mg/ tối Benzodiazepine
Betahistine (Merislon) 12-36mg/24giờ Hoạt động giống như histamine
 

Piracetam

 

6-12g/24 giờ

Cải thiện chuyển hóa TB thần kinh
  • Thuốc chống nôn và chống chóng mặt
Tên thuốc Liều dùng Tác dụng
Cinnarizin (Stugeron) Meclizine (Antivert) Metoclorperamide (Primperan) Promethazine (Phenergan) 25-75mg/24 giờ 12,5-25mg/4-6giờ 10-30mg/24 giờ 25 mg/6-8 giờ Kháng histamine Kháng histamine Đồng vận – Dopamine Phenothiazine
  1. Điều trị nguyên nhân

Với quan điểm sỏi tai di chuyển trong ống bán khuyên khi thay đổi vị trí đầu và có thể đưa trở lại soan nang, ở đây chúng sẽ được phân hủy.

Điều trị tái định vị ở ống bán khuyên (Canal Repositioning Treatment (CRT)) bằng nghiệm pháp Epley:

  • Hiệu quả ống bán khuyên trước và sau do
  • Có thể thực hiện ngay sau khi chẩn đoán

Thay đổi tư thế đầu liên tiếp để định vị lại các mảnh vỡ sỏi tai. Biến chứng CRT :

  1. thất bại 25%
  1. tái phát 13% trong 6 tháng
  1. tác dụng phụ: buồn nôn nôn, ngất, toát mồ hôi

 Chống chỉ định CRT : Bệnh tim không ổn định, hẹp động mạch cảnh mức độ nặng, bệnh lý cột sống cổ, cơn thoáng thiếu máu não hay thiếu máu não đang tiến triển và có thai trên 24 tuần NGHIỆM PHÁP EPLEY :

John Epley báo cáo năm 1992, bao gồm di chuyển đầu trong bốn tư thế liên tiếp, mỗi tư thế ngưng lại khoảng 30 giây, tái phát sau điều trị khoảng 30%/năm, lập lại điều trị lần 2 có thể cần thiết, dùng thuốc chống nôn trước nếu cần thiết. Khi thực hiện chú ý các triệu chứng xảy ra như: yếu, tê, rối loạn thị giác có thể do chèn ép.

  1. Cho bệnh nhân nằm ngửa nhanh xuống trong 2 giây, cổ duỗi nhẹ ra sau và thấp hơn mặt gường khám từ 20 đến 30 độ (Hình A)
  1. Xoay đầu bệnh nhân sang trái 90 độ, giữa tư thế trong một phút (Hình B).
  1. Kế đến bảo bệnh nhân xoay người tiếp sang trái vuông góc với mặt giường đầu vẫn xoay theo, giữa tư thế trong một phút (Hình C).

Từ từ cho bệnh nhân ngồi dậy (Hình D).

* Hướng dẫn bệnh nhân sau khi tập :

  • Đợi khoảng 10 phút sau nghiệm pháp đề phòng cơn chóng mặt ngắn do sỏi trở lại.
  • Ngủ nằm nghiêng góc 45 độ.
  • Trong ngày cố gắng giữ đầu thẳng, không được đi hớt tóc, nhổ răng, tập thể dục đòi hỏi di chuyển đầu. Cẩn thận khi cạo râu, nhỏ thuốc mắt, gội đầu.
  • Ít nhất 1 tuần tránh xoay đầu về bên kích thích kê 2 gối khi ngủ.
  • Tránh nằm ngủ bên kích thích không ngữa lên hay cuối xuống quá.
  • Một tuần sau điều trị, tự xoay đầu sang bên gây chóng mặt
RELATED ARTICLES

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

Most Popular

Recent Comments

Hoahong on Áp xe má
Hùng on Đỗ trọng
cú giàng on Cắt chỉ vết khâu
Mai tiến giang on Transamin
Tran thi van on Ciprofloxacin 500mg
nguyễn giang on Cường giáp
Đặng thị hà on Viêm thị thần kinh
Đặng thị hà on Viêm thị thần kinh
Hong phuong on Calcium Corbiere
Lê thị thuý hà on Liệt cơ hoành
Truong an thuy tien on Polytonyl
thủy on Zentel
linh on Áp xe má
VŨ MINH HIẾN on Lô căn
Nguyễn Thúy Liễu on Bệnh Chảy máu não
Nguyễn Thúy Liễu on Bệnh Chảy máu não
Luong on Nizoral cream
Van nhi on Nizoral cream
Nguyễn thị thùy on Áp xe má
Van on Pepsane
Huyền on Nutroplex
Tran thi ai tinh on Hội chứng tiểu não
nhàn on Nizoral cream
Lê thị thu Hương on Thải ghép cấp trong ghép thận
Trương xuân Cường on Xốp xơ tai (xơ nhĩ)
Trần Thị Hồng Đoan on Phác đồ điều trị bệnh thủy đậu
Thái thị hoa on Moriamin Forte
Nguyễn Trường Giang on Chăm sóc người bệnh Viêm não
Hiền on Calcium Corbiere
Hiền on Calcium Corbiere
Ngọc Minh on U nhú vùng miệng
minh thi on Zentel
Vi thanh mai on Khe hở vòm miệng
Nguyễn thị chung on CÁC THUỐC KHÁNG VIRUS
cẩm hường on Semprex
Ngọc lan on Sốc nhiễm khuẩn
Chuthuyvan on Lao màng bụng
Tường vi on Calcium Corbiere
0906410000 on Cường giáp
Lê thị Nương on Risordan, Risordan LP
Nguyễn Trọng Hiệp on Nevramin
Nguyễn Cửu Dư on Khám chức năng phản xạ
Nguyễn Cửu Dư on Khám chức năng phản xạ
MINH HƯƠNG on Ngưu hoàng
Thuốc chữa bệnh on U tế bào tiết Prolactin
Đỗ nguyệt on U bạch mạch (Lymphangioma)
Nguyen Van Hoàn on Pepsane
Thuốc chữa bệnh on Calcium Corbiere
Thuốc chữa bệnh on Thấp nhiệt
Thảo on Calcium Corbiere
Trân on Thấp nhiệt
phan hà on Áp xe má
Quang on Moriamin Forte
Hải on Thận âm hư
thu binh on Biovital
Nguyễn văn long on Zentel
Thuốc chữa bệnh on Cắt chỉ vết khâu
anh phong on Huyết hư
anh phong on Huyết hư
Long on Huyết hư
Long on Huyết hư
..................................................nguyễn văn như ............................................ on Bỏng mắt do hoá chất – cấp cứu nhãn khoa
Thuốc chữa bệnh on Calcium Corbiere
Thuốc chữa bệnh on Thiết thụ diệp
Nguyễn Thanh Dương on Stresam
Thuốc chữa bệnh on Bệnh Chảy máu não
Thuốc chữa bệnh on Calcium Corbiere
Tú phạm on Calcium Corbiere
Tú phạm on Calcium Corbiere
Nguyên on Sulfarlem Choline
Kim đồng on Liên Kiều
NGÔ VĂN THÙY on Băng Phiến
Nguyễn Thế Long on Viêm xương hàm do răng
Nguyen nhat truong on Áp xe má
Nguyen nhat truong on Áp xe má
Nguyễn Hồng on Thận âm hư
Thuốc chữa bệnh on Cắt chỉ vết khâu
Lê thị thanh hiền on Cắt chỉ vết khâu
Lê thị thanh hiền on Cắt chỉ vết khâu
Thuốc chữa bệnh on Huyệt Lao Cung
Kim Dung Nguyen on Huyệt Lao Cung
Nguyễn Thế Anh on Bệnh Suy tủy xương
Thuốc chữa bệnh on Utrogestan
Thuốc chữa bệnh on Viartril S
Linh on Utrogestan
Thuý on Viartril S
nguyễn thị tuyết linh on Calcium Corbiere
Thuốc chữa bệnh on U xương lành tính và ác tính
Nguyễn thị Bắc on U xương lành tính và ác tính
Nguyễn thị diệu thuý on Khám Dây thần kinh thị giác
Hải on Cây Gấc
Hải on Cây Gấc
HỨa thị linh on Calcium Corbiere
Trần Thị Ngọc Niềm on Bệnh viêm mạch máu và điều trị
THANH on Calcium Corbiere
vu thi tuyet nga on Rung giật nhãn cầu là gì
Thuỳ dương on Zentel
Thuốc chữa bệnh on Cường giáp
lưu tấn cơ. on Cường giáp
Thuốc chữa bệnh on Zentel
Cường on Zentel
Nguyễn thị hồng vân on Ngưu tất
Nguyễn thị hồng vân on Ngưu tất
Nguyễn văn khoa on Khổ sâm
Hà văn trường.28tuoi on Dương hư
Hà văn trường.28tuoi on Dương hư
Thuốc chữa bệnh on Vương bất lưu hành
Thuốc chữa bệnh on Calcium Corbiere
Viên on Calcium Corbiere
Bệnh viêm giáp bán cấp, uống prednisolon hai mắt sưng on Bệnh Viêm tuyến giáp bán cấp
Hiền xuân mỹ on Sốt phát ban
Thuốc chữa bệnh on Cơn nhịp xoang nhanh
Sơn Dược on Hoài sơn
Thuốc chữa bệnh on Viêm mũi teo (trĩ mũi)
Nguyễn xuân Hải on Viêm mũi teo (trĩ mũi)
Thuốc chữa bệnh on Dương hư
Nguyễn thị hồng vân on Dương hư
Thuý Nga on Nang khe mang
Nguyễn Để on Hội chứng tiểu não
Nguyễn Để on Hội chứng tiểu não
Thuốc chữa bệnh on Calcium Corbiere
Thuốc chữa bệnh on Viartril S
Trang on Viartril S
Thuốc chữa bệnh on Hội chứng thực bào tế bào máu
Sơn Dược on Hoài sơn
Thuốc chữa bệnh on Calcium Corbiere
Trần thị mai Linh on Calcium Corbiere
Thuốc chữa bệnh on Suy thượng thận
Lê Duy Khương on Suy thượng thận
Thuy on Hirmen
Thuốc chữa bệnh on Bán chi liên
Dương on Bán chi liên
Thuốc chữa bệnh on Liệt dây thần kinh số 7 – VII
Phạm Thị Thanh Phương on Bệnh rối loạn tic (máy giật) ở trẻ
Thuốc chữa bệnh on Sốt kéo dài là bệnh gì
Đỗ Văn Thanh on Sốt kéo dài là bệnh gì
Kim đình cường on NANG VÀ RÒ KHE MANG I
Thuốc chữa bệnh on Thận dương hư
Thuốc chữa bệnh on Suy thượng thận
dinh xuan truong on Suy thượng thận
Thuốc chữa bệnh on Corticoid là thuốc gì
hùng on Thận âm hư
Cường on Calcium Corbiere
Ha nguyen on Calcium Corbiere
Thuốc chữa bệnh on Utrogestan
Hương on Utrogestan
Thuốc chữa bệnh on Nhiễm Khuẩn Huyết
Thuốc chữa bệnh on Sốt kéo dài là bệnh gì
Thuốc chữa bệnh on Quản lý người bệnh thụt tháo
Thuốc chữa bệnh on Áp xe má
Lê văn trà on Áp xe má
Thu vân on Hạ calci máu
Đặng Bình on Đa chấn thương
Thuốc chữa bệnh on Đa chấn thương
Thuốc chữa bệnh on Đa chấn thương
Đặng Bình on Đa chấn thương
Thuốc chữa bệnh on Cách chữa dị ứng thuốc
Thuốc chữa bệnh on Suy thận mạn tính và điều trị
Minh thắng on Nang khe mang
hoàng on Hàn thấp
Nguyễn Thi Thanh Hằng on U hỗn hợp tuyến nước bọt mang tai
Nguyễn Thi Thanh Hằng on U hỗn hợp tuyến nước bọt mang tai
Thuốc chữa bệnh on Dạ giao đằng
Thùy Ngân on Dạ giao đằng
Thuốc chữa bệnh on Cắt chỉ vết khâu
Thuốc chữa bệnh on Viêm mũi xoang dị ứng
Huỳnh như on Viêm mũi xoang dị ứng
Thuốc chữa bệnh on Khe hở vòm miệng
Thuốc chữa bệnh on Liệt dây thần kinh số 7 – VII
Thuốc chữa bệnh on Thận âm hư
Trần Văn Minh on Thận âm hư
Trần Văn Minh on Thận âm hư
Thuốc chữa bệnh on Nizoral cream
Quang: on Nizoral cream
Thuốc chữa bệnh on Sốt kéo dài là bệnh gì
Thuốc chữa bệnh on Bệnh Viêm tuyến giáp bán cấp
uyên on Nang khe mang
Thuốc chữa bệnh on Cách chữa dị ứng thuốc
Đinh Trần Khánh Ngọc on U bạch mạch (Lymphangioma)
Thuốc chữa bệnh on Sốt kéo dài là bệnh gì
Thuốc chữa bệnh on Bonidiabet
Thuốc chữa bệnh on Liệt dây thần kinh số 7 – VII
Tham nguyen on Bonidiabet
Tham nguyen on Bonidiabet
Thuốc chữa bệnh on ALPHACHYMOTRYPSINE CHOAY
Thuốc chữa bệnh on Okacin
vu bá sơn on Okacin
Thuốc chữa bệnh on Cách sử dụng kháng sinh hợp lý
Thuốc chữa bệnh on Calcium Corbiere
Thuốc chữa bệnh on Bệnh Chảy máu não
Thuốc chữa bệnh on Calcium Corbiere
Thuốc chữa bệnh on Cách chữa dị ứng thuốc
Thuốc chữa bệnh on Đơn đỏ
Bùi Thế Hưng on Đơn đỏ
Thuốc chữa bệnh on Điều trị các Bệnh bụi phổi
Thuốc chữa bệnh on Nhiễm Khuẩn Huyết
Thuốc chữa bệnh on Bệnh Chảy máu não
Thuốc chữa bệnh on Calcium Corbiere
Ngô mây on Calcium Corbiere
Nguyễn Xuân Hùng on Bệnh Chảy máu não
Thuốc chữa bệnh on Hổ cốt
Cường on Hổ cốt
Thuốc chữa bệnh on Cách chữa dị ứng thuốc
Thuốc chữa bệnh on Calcium Corbiere
Thuốc chữa bệnh on Calcium Corbiere
Thuốc chữa bệnh on Áp xe má
Hải Anh on Áp xe má
Hải Anh on Áp xe má
Hải Anh on Áp xe má
Thuốc chữa bệnh on Áp xe má
Hải Anh on Áp xe má
Thuốc chữa bệnh on Seduxen
Trần Kiên on Seduxen
Nguyên quang thạch. văn thành- yên thành -Nghệ An on Bệnh Viêm cơ (do nhiễm khuẩn -bệnh viêm đa cơ)
Trịnh Nga on Áp xe má
Vc Thị Hải on U bạch mạch (Lymphangioma)
Huong on Renova
thuocchuabenh on BỆNH THƯƠNG HÀN
Lê Hà Linh on BỆNH THƯƠNG HÀN
vũ đăng sơn on Vảy nến
Nguyen van huu on U bạch mạch (Lymphangioma)
nguyễn văn việt on Thông liên thất
Đoan Trâm on Suy giảm miễn dịch
quyen on Calcium Corbiere
Diệp on Calcium Corbiere
thuocchuabenh on Calcium Corbiere
Trân on Calcium Corbiere
Trân on Calcium Corbiere
phạm nhu duy on Điều trị ung thư phổi
chuongnguyen on Ung thư lưỡi
chuongnguyen on Ung thư lưỡi
thang on Thấp nhiệt
thang on Thấp nhiệt
Thân Văn Quý on Đặt nội khí quản
Nguyễn Thị Thu Hồng on Thuốc chống dị ứng và cách dùng
thuocchuabenh on Nhiễm Khuẩn Huyết
Phạm trung phụng on Nhiễm Khuẩn Huyết
thuocchuabenh on Calcium Corbiere
thuocchuabenh on Ung thư sàn miệng
luu hong duc on Thuốc Forane
thuocchuabenh on Bán chi liên
Phan thị bích diệu on Dị tật dính khớp sọ sớm
thuocchuabenh on Calcium Corbiere
Y Huynh on Calcium Corbiere
Nguyễn Thị Thùy on Thải ghép cấp trong ghép thận
nguyễn thị hải anh on Dị dạng động – tĩnh mạch
Huong on Calcium Corbiere
Nguyễn Đình Chiến on Bệnh U xơ thần kinh
Đinh Phương Thảo on Cách chữa dị ứng thuốc
thuocchuabenh on Bệnh U xơ thần kinh
thuocchuabenh on Tỳ âm hư
Đong Phong on Tỳ âm hư
thuocchuabenh on Nhiễm Khuẩn Huyết
Huynh tan vu ky on Thận khí hư
Nguyễn văn khanh on Cách chữa dị ứng thuốc
Bùi Thị Hải Yến on Calcium Corbiere
thuocchuabenh on Tây dương sâm
Dang van Dang on Tây dương sâm
Hoàng mạnh hùng on Sỏi Tuyến Nước Bọt
phuong on Vitamine D3 BON
cindy on Procare
thuocchuabenh on Calcium Corbiere
Nguyễn Thị Thuỳ on Thải ghép cấp trong ghép thận
thuocchuabenh on Viêm thị thần kinh
Phương Thảo on Cách chữa dị ứng thuốc
thuocchuabenh on Procare
Vi on Procare
thuocchuabenh on Calcium Corbiere
quang Thanh on Calcium Corbiere
Nguyễn Thị Cẩm Linh on Nang nhái sàn miệng
Lại thị thảo on Dị dạng động – tĩnh mạch
thuocchuabenh on Bệnh Chảy máu não
thuocchuabenh on Ung thư lưỡi
thuocchuabenh on BỆNH VIÊM MÀNG NÃO MỦ
nguyen văn tín on Bài thuốc Quyên tý thang
Nguyễn thanh mừng on Liệt dây thần kinh số 7 – VII
thuocchuabenh on Calcium Corbiere
thanh phương on Calcium Corbiere
thuocchuabenh on Nutroplex
trang mai on Nutroplex
trang mai on Nutroplex
thuocchuabenh on Đại kế
Hà Bảo on Đại kế
thuocchuabenh on Bệnh U xơ thần kinh
quyền on Áp xe quanh amidan
Ngô Văn Lộc on Khe hở vòm miệng
Võ duy quân on Nhiễm Khuẩn Huyết
bùi việt hùng on Sỏi Tuyến Nước Bọt
Lưu Đình Thắng on Viễn chí
thuocchuabenh on Hạ khô thảo
bùi thị trang on Hạ khô thảo
bui thi thao on Bệnh U xơ thần kinh
bui thi thao on Bệnh U xơ thần kinh
Trinhhoainam on Đặt nội khí quản
thủy on Lactacyd
thanh nguyen on Bệnh U xơ thần kinh
thuocchuabenh on Intron A
Huong on Intron A
Huon on Intron A
thuocchuabenh on Nhồi máu não
thuocchuabenh on BỆNH THƯƠNG HÀN
lâm thị việt on Tác dụng phụ của corticoid
phạm hùng cường on Nhồi máu não